Nafaka Alan Eşin İşe Girmesi Nafakayı Keser mi?
Boşanma sonrası yoksulluğa düşen eşe bağlanan yoksulluk nafakası, toplumda en çok tartışılan ve yanlış bilinen hukuki konulardan biridir. Özellikle nafaka ödeyen taraf (genellikle erkek), eski eşinin bir işe girmesi halinde nafakanın otomatik olarak ve derhal kesileceğini düşünerek ödemeyi kendi başına durdurma eğilimine girebilmektedir. Peki, hukuken “Nafaka alan eşin işe girmesi nafakayı kesin olarak keser mi?” Bu sorunun cevabını Yargıtay içtihatları ve Türk Medeni Kanunu ışığında detaylandırıyoruz.
Kısa Cevap
Hayır; nafaka alan eski eşin asgari ücretle veya daha yüksek bir maaşla sigortalı bir işe girmesi, yoksulluk nafakasını kendiliğinden ve otomatik olarak kesmez. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun yerleşik içtihadına göre asgari ücret düzeyindeki bir gelir tek başına yoksulluğu ortadan kaldırmaz; nafaka yükümlüsü kendi başına ödemeyi kesemez, Aile Mahkemesinde nafakanın kaldırılması veya indirilmesi davası açması gerekir — aksi hâlde icra takibi ve nafaka ödememe suçundan tazyik hapsi riskiyle karşılaşabilir.
1. İşe Girmek Nafakayı Otomatik Olarak Kesmez!
Öncelikle en çok yapılan hatayı düzeltmekte fayda var: Nafaka alan eski eşiniz asgari ücretle veya daha yüksek bir maaşla sigortalı bir işe girse dahi, nafaka yükümlülüğünüz kendiliğinden sona ermez. Kendi inisiyatifinizle nafaka ödemeyi kesmeniz halinde, karşı taraf icra takibi başlatabilir ve birikmiş borçları faiziyle tahsil edebilir. Daha da kötüsü, nafaka ödememe (nafaka hükümlerine uymama) suçu nedeniyle hakkınızda İcra Ceza Mahkemesinde dava açılabilir ve 3 aya kadar tazyik hapsi cezası ile karşı karşıya kalabilirsiniz.
2. Doğru Hukuki Yol: Nafakanın Kaldırılması veya Uyarlanması Davası
Nafaka alan eşinizin işe girdiğini tespit ederseniz (bunu SGK kayıtlarıyla veya fiili çalışma durumunu tanıklarla ispatlayabilirsiniz), derhal Aile Mahkemesinde “Nafakanın Kaldırılması” veya “Nafakanın İndirilmesi (Uyarlama)” davası açmanız gerekmektedir. Mahkeme, davanızı incelerken tarafların “güncel” sosyo-ekonomik durumlarını (SEDA) detaylıca araştıracaktır.
3. Asgari Ücretle İşe Girmek Yoksulluğu Ortadan Kaldırır Mı?
İşte davaların seyrini belirleyen en kritik nokta burasıdır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun son yıllardaki yerleşik içtihatlarına göre, asgari ücret seviyesindeki bir gelir tek başına yoksulluğu ortadan kaldırmaz. Neden mi?
- Yargıtay yoksulluğu; bireyin yeme, içme, barınma, giyinme, sağlık ve ulaşım gibi en temel insani gereksinimlerini karşılayamayacak durumda olması olarak tanımlar.
- Günümüz büyükşehirlerindeki kira fiyatları, ulaşım giderleri ve gıda enflasyonu dikkate alındığında, asgari ücret alan bir kişinin yoksulluk sınırının (hatta açlık sınırının) çok altında kalabildiği görülmektedir.
- Bu nedenle mahkemeler, sırf kadın asgari ücretle işe girdi diye nafakayı tamamen kaldırma kararı vermemektedir.
| Alacaklının yeni durumu | Yoksulluk sona erdi mi? | Mahkemenin kararı |
|---|---|---|
| Asgari ücretle sigortalı işe girme | Hayır — asgari ücret tek başına yeterli sayılmaz | Hakkaniyet gereği indirim (ör. 5.000 TL nafakanın 2.500 TL’ye düşürülmesi) |
| Memuriyet ya da yüksek maaşlı yönetici pozisyonu | Evet | Nafakanın tamamen kaldırılması |
| Yüklü miras ya da şans oyunundan büyük ikramiye | Evet | Nafakanın tamamen kaldırılması |
| Ödemenin tek taraflı kesilmesi | — | İcra takibi, birikmiş borcun faiziyle tahsili ve 3 aya kadar tazyik hapsi |
Yoksulluk ölçütü: Yeme, içme, barınma, giyinme, sağlık ve ulaşım gibi temel insani gereksinimlerin karşılanamaması. Dava dosyasına SGK dökümü, banka hareketleri ve kredi kartı ekstreleri eksiksiz sunulmalı; mahkeme güncel sosyo-ekonomik durumu araştırır.
4. Mahkemenin Verebileceği Kararlar Nelerdir?
Nafakanın kaldırılması davasında hakim, çalışmaya başlayan eşin gelirine ve yoksulluk durumuna göre iki farklı karar verebilir:
- Nafakanın İndirilmesi (Azaltılması): Kadın asgari ücretle işe girmişse, yoksulluğu tamamen bitmemiş olsa da artık bir gelir elde etmeye başlamıştır. Bu durumda hakim “hakkaniyet” ilkesi gereği ödenen nafaka miktarında indirim yapılmasına karar verebilir. (Örneğin 5000 TL ödenen nafaka 2500 TL’ye düşürülebilir).
- Nafakanın Tamamen Kaldırılması: Eğer nafaka alan taraf; memur olmuşsa, çok yüksek maaşlı bir yönetici pozisyonuna gelmişse, kendisine yüklü bir miras kalmışsa veya şans oyunlarından büyük ikramiye kazanmışsa, yani kısacası yoksulluk tehlikesi tamamen ortadan kalkmışsa, işte o zaman hakim nafakanın tamamen kaldırılmasına karar verir.
Sonuç ve Hukuki Tavsiye
Eski eşinizin işe girmesi elbette önemli bir “durum değişikliği”dir ve nafakanın indirilmesi davası açmak için haklı bir gerekçedir. Ancak davayı açarken “kesin kalkar” mantığıyla değil, hukuki gerçeklere (asgari ücret faktörü) uygun bir talepte bulunmak, davanın kısmen dahi olsa reddedilerek karşı tarafa vekalet ücreti ödemek zorunda kalmanızı engelleyecektir. Bu tür uyarlama davalarında tarafların banka hareketleri, kredi kartı ekstreleri ve SGK dökümlerinin mahkemeye eksiksiz sunulması gerektiğinden, sürecin bir avukatla yürütülmesi tavsiye olunur.
Sık Sorulan Sorular (SSS)
Eski eşim işe girdi; nafaka ödemeyi kendim kesebilir miyim?
Hayır. Nafaka yükümlülüğü kendiliğinden sona ermez. Ödemeyi tek taraflı kesmek icra takibi ve birikmiş borcun faiziyle tahsili sonucunu doğurur; ayrıca nafaka hükümlerine uymama nedeniyle İcra Ceza Mahkemesinde üç aya kadar tazyik hapsi istenebilir.
Asgari ücretle işe girmek yoksulluğu ortadan kaldırır mı?
Yerleşik uygulamaya göre asgari ücret düzeyindeki bir gelir tek başına yoksulluğu ortadan kaldırmaz. Bu nedenle asgari ücretle çalışmaya başlanması genellikle nafakanın tamamen kaldırılması değil, koşullara göre indirilmesi sonucunu doğurur.
Mahkeme hangi hâlde nafakayı tamamen kaldırır?
Nafaka alacaklısının geliri, miras ya da benzeri bir edinim sayesinde yoksulluk tehlikesi tamamen ortadan kalkmışsa nafakanın kaldırılmasına karar verilir. Gelir artmış ama yoksulluk tümüyle son bulmamışsa hakkaniyet gereği indirime gidilir.
Büro İletişim:
Mevlana Mah. Issıkgöl Cad. No: 99, Kat: 1 D: 23, 41400 Gebze/Kocaeli
Telefon: +90 534 545 23 32
E-Posta: iletisim@serafettinkaya.av.tr
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Her uyuşmazlık kendi somut koşullarına göre değerlendirilir.
Yararlanılan Mevzuat
- 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.175 (yoksulluk nafakası)
- 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.176 (nafakanın kaldırılması veya değiştirilmesi)
- 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (nafaka hükmüne uymama)
Yayın tarihi: 22.02.2026 · Son güncelleme: 30.07.2026
Hazırlayan: Av. Şerafettin Kaya · Gebze / Kocaeli · 0534 545 23 32 · www.serafettinkaya.av.tr