Maaş Haczi: Maaşın Ne Kadarı Haczedilebilir? İşçi ve Emekli Farkı

Maaş Haczi: Maaşın Ne Kadarı Haczedilebilir? İşçi ve Emekli Farkı

ByAv. Şerafettin Kaya

⚡ Kısa Özet — vaktiniz azsa

  • Çalışan maaşının en çok dörtte biri (1/4) haczedilebilir; kıdem tazminatı ise ücret gibi korunmadığından kural olarak tamamı haczedilebilir alacaklardandır (İİK m.83).
  • Nafaka alacağı imtiyazlıdır: cari (aylık işleyen) nafaka, 1/4 sınırına takılmadan öncelikle kesilir.
  • Birden fazla haciz varsa sıraya girer; ilk haciz bitmeden sonraki kesintiye başlanmaz.
  • SGK emekli aylığı, borçlunun rızası olmadıkça haczedilemez (5510 m.93); istisna: SGK’nın kendi alacakları ve nafaka.
  • İşveren, haciz müzekkeresine uymak ve kesintiyi icra dosyasına yatırmakla yükümlüdür; uymayan işveren kesilmeyen tutardan sorumlu tutulur (İİK m.355-356). Maaş haczi tek başına geçerli bir işten çıkarma sebebi değildir.

1/4 Kuralı ve Hesaplama

İİK m.83 uyarınca maaş ve ücretler; borçlunun ve ailesinin geçimi için gerekli kısım ayrıldıktan sonra, net ücretin dörtte birinden fazla olmamak üzere haczedilebilir. Uygulamada icra daireleri doğrudan net maaşın 1/4 kesintisini müzekkereyle işverene bildirir. Hesap net ücret üzerinden yapılır; yol-yemek gibi ödemelerin dahil olup olmayacağı, ödemenin ücret niteliğine göre değerlendirilir. İkramiye ve prim gibi ücret eki niteliğindeki ödemeler de aynı korumadan yararlanır; buna karşılık kıdem tazminatı ve ihbar tazminatının ücret sayılmadığı, bu nedenle tamamının haczedilebileceği yerleşik uygulamadır.

Birden Fazla Haciz ve Nafaka Önceliği

  • Aynı maaşa birden çok icra dosyasından haciz gelirse kesintiler sıraya konur; işveren sırayı icra dairesine bildirir, birinci dosya bitmeden ikinciye geçilmez.
  • Cari nafaka bu sıraya tabi değildir: aylık nafaka tutarı, 1/4 sınırından bağımsız olarak öncelikle kesilir; birikmiş nafaka ise adi alacak gibi 1/4 sınırına ve sıraya tabidir.
  • Borçlunun “maaşımın 1/4’ünden fazlasını kesin” şeklindeki muvafakati ancak haciz konulduktan sonra geçerlidir; işe girerken alınan peşin muvafakatler geçersizdir.

Emekli Aylığı ve Haczedilemeyen Gelirler

5510 sayılı Kanun m.93: SGK tarafından bağlanan gelir ve aylıklar (emekli, malullük, dul-yetim) ile sağlık yardımları; nafaka borçları ve SGK alacakları dışında haczedilemez. Haciz için borçlunun icra dosyasında, haciz sonrası verilmiş açık muvafakati gerekir. Emekli maaşına bankada bloke konmuşsa, icra mahkemesine şikayetle kaldırılması istenebilir. Ayrıca işsizlik ödeneği, doğum ve emzirme ödenekleri ile kişinin mesleğini sürdürebilmesi için gerekli araçlar gibi kalemler de haczedilemezler arasındadır (İİK m.82 çerçevesi).

Çalışan ve İşveren İçin Yol Haritası

  • Çalışan: kesinti oranı 1/4’ü aşıyorsa veya sıra karışmışsa icra mahkemesine şikayet yolu açıktır; borcu taksitle kapatma (İİK m.111) ve alacaklıyla haricen anlaşma her aşamada mümkündür.
  • Çalışan: maaş haczi nedeniyle işten çıkarma, geçerli fesih sebebi kabul edilmez; böyle bir fesihte işe iade ve tazminat hakları gündeme gelir.
  • İşveren: müzekkereye 7 gün içinde cevap vermeli (çalışıp çalışmadığı, maaş tutarı, önceki hacizler), kesintiyi düzenli yatırmalıdır; yatırmazsa kesilmeyen tutar kendisinden alınır ve sorumlular hakkında cezai yaptırım uygulanabilir.
  • İşveren: çalışan ayrılırsa durumu derhâl icra dairesine bildirmelidir.

Sık Sorulan Sorular

Asgari ücretli çalışanın maaşı da haczedilir mi?

Evet; asgari ücret için de kural aynıdır, net maaşın 1/4’üne kadar kesinti yapılabilir. Tutarın düşüklüğü hacze engel değildir.

Bankadaki maaş hesabıma bloke kondu; tüm bakiye gitti, ne yapabilirim?

Maaş olarak yattığı sabit tutarların 3/4’ü korunmalıdır. Hesaba gelen maaşın tamamına bloke konduysa, icra mahkemesine şikayetle fazla kesintinin iadesini isteyebilirsiniz.

Eşimin borcundan benim maaşıma haciz gelir mi?

Hayır. Borç kişiseldir; eşin maaşı, kefalet veya ortak borç yoksa haczedilemez.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için belgelerinizle birlikte hukuki danışmanlık almanız önerilir.

İlgili İçerikler

Yararlanılan Mevzuat

  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.82
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.83
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.111
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.355
  • 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu m.93

Yayın tarihi: 24.07.2026 · Son güncelleme: 30.07.2026

Hazırlayan: Av. Şerafettin Kaya · Gebze / Kocaeli · +90 534 545 23 32 · www.serafettinkaya.av.tr

İlgili hesaplama araçları: Hukuki Hesaplama Araçları

Bu konuda hukuki değerlendirme ihtiyacınız varsa iletişim bilgilerine Randevu ve Danışma sayfasından ulaşabilirsiniz.

Benzer Makaleler