Erkekler Boşanmada Yoksulluk Nafakası Alabilir mi?

Toplumumuzda genellikle nafakanın sadece kadına tanınmış bir hak olduğu yönünde yanlış ve eksik bir algı bulunmaktadır. Ancak Türk Aile Hukuku, nafaka yükümlülükleri ve hakları konusunda cinsiyet ayrımı yapmaz. serafettinkaya.av.tr sitemizde bu makalemizde, erkek eşlerin hangi durumlarda yoksulluk nafakası talep edebileceğini vatandaşlarımızın anlayabileceği sade bir hukuki dille açıklayacağız.

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesi, yoksulluk nafakasının temelini oluşturur ve şu şekildedir: “Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek taraf, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla geçimi için diğer taraftan malî gücü oranında süresiz olarak nafaka isteyebilir”. Bu kanun maddesinden de net bir şekilde anlaşıldığı üzere, nafaka talep etme hakkı “kadın” veya “erkek” olmaya değil, ekonomik duruma ve kusur oranına bağlanmıştır. Dolayısıyla şartları sağlaması halinde erkek eşin de kadından yoksulluk nafakası almasının önünde hiçbir yasal engel yoktur.

Erkek eşin yoksulluk nafakasına hak kazanabilmesi için mahkemenin aradığı temel şartlar şunlardır:

1. Boşanma Nedeniyle Yoksulluğa Düşecek Olmak Erkek eşin nafaka alabilmesi için, boşanma sonucunda geçimini sağlamakta zorlanacak ve yoksulluk sınırına düşecek olması gerekmektedir. Yargıtay kararlarına göre yoksulluk kavramı; bireyin yeme, giyinme, barınma, sağlık, ulaşım, kültür ve eğitim gibi maddi varlığını geliştirmek için zorunlu ve gerekli görülen temel harcamaları karşılayacak düzeyde gelire sahip olmaması şeklinde tanımlanmaktadır. Erkek eş bu duruma düştüğünü ispat etmelidir.

2. Daha Ağır Kusurlu Olmamak Nafaka talep eden erkeğin, boşanmaya sebep olan olaylarda (aldatma, şiddet, hakaret vb.) kadın eşten daha ağır kusurlu olmaması kanuni bir zorunluluktur. Yani erkek eş boşanmada kusursuz, kadın eşe göre daha az kusurlu veya her iki taraf da eşit kusurlu ise erkek lehine yoksulluk nafakasına hükmedilebilir. Eğer erkek eş evliliğin bitmesinde ağır kusurlu taraf ise, yoksulluğa düşecek olsa dahi nafaka talebi reddedilir.

3. Kadının Nafaka Ödemeye Elverişli Mali Gücünün Bulunması Yoksulluk nafakasında ödeme yapacak kişinin mali gücü esas alınır. Erkek eşin talep edeceği nafaka miktarı, nafakayı ödeyecek olan kadının mali gücü ile orantılı olmak zorundadır. Eğer kadın eş çalışmıyorsa, herhangi bir geliri veya malvarlığı yoksa, yani nafaka ödeme gücünden yoksunsa, onun aleyhine nafaka ödeme hükmü kurulamaz. Önemli bir detay da şudur; nafaka ödeyecek olan kadın eşin boşanmada mutlaka kusurlu olması gerekmez, kanun nafaka yükümlüsünün kusurunu aramaz.

Nafaka Talebi Ne Zaman ve Nasıl Yapılır? Yoksulluk nafakası, hâkimin kendiliğinden (re’sen) karar verebileceği bir husus değildir, mutlaka erkek eş tarafından talep edilmesi gerekir. Bu talep, boşanma davası açılırken dilekçeyle istenebileceği gibi, davanın her aşamasında (karar verilene kadar) ileri sürülebilir.

Eğer boşanma davasında herhangi bir nafaka talebinde bulunulmamışsa, boşanma kararının kesinleşmesinin ardından ayrı bir dava açılarak da yoksulluk nafakası istenebilir. Ancak burada dikkat edilmesi gereken çok önemli bir süre sınırı vardır: TMK Madde 178 uyarınca, boşanma davasından sonra açılacak nafaka davalarının, boşanma hükmünün kesinleşmesinin üzerinden bir yıl geçmeden açılması zorunludur. Bir yıllık süre geçtikten sonra dava açma hakkı zamanaşımına uğrar ve erkek eş nafaka hakkını kaybeder.

Sonuç olarak; evlilik birliğinin sona ermesiyle maddi çöküntü yaşayacak olan ve evliliğin bitmesinde ağır bir kusuru bulunmayan erkek eşler, mali gücü yerinde olan kadın eşlerinden yoksulluk nafakası talep ederek hayatlarını idame ettirebilirler. Hak kayıplarının önüne geçilmesi adına bu sürecin doğru hukuki adımlarla ve bir uzman desteği ile yürütülmesi büyük önem taşımaktadır.

Ofisimiz Gebze Adliyesinin yanında, ulaşımı kolay bir noktadadır. Mevlana Mah. Issıkgöl Cad. No: 99 Kat: 1 Daire: 23 41400 Gebze/Kocaeli av.serafettinkaya@gmail.com T : +90 534 545 23 32